TICKETS
scroll
07MARwd, 19:00
Modigliani Quartet
Chamber Concert
Chamber Hall
ARTISTS
  • Modigliani Quartet
  • Amaury Coeytaux - skrzypce
  • Laurent Marfaing - altówka
  • Loïc Rio - skrzypce
  • François Kieffer - wiolonczela
MUSIC
  • Wolfgang Amadeus Mozart - Kwartet nr 19 C-dur Dysonansowy KV 465
  • Camille Saint-Saëns - Kwartet smyczkowy nr 1 e-moll op. 112
  • Antonin Dvořak - Kwartet smyczkowy nr 12 F-dur Amerykański
To zadziwiające, jaką ogromną przemianę przeszedł kwartet smyczkowy na przestrzeni wieków. Kiedyś gra czterech muzyków z trudem przebijała się przez rozgadaną publiczność arystokratycznego salonu. Dziś dwóch skrzypków, altowiolista i wiolonczelista nie muszą rywalizować z przystawką czy deserem. Stanowią danie główne. Formacja kwartetu ma status – jak Modigliani Quartet – gwiazd. A zaczęło się dawno temu od kompozytora, którego nazywano trochę pieszczotliwie, a może nieco ironicznie – Papą…

O kim mowa? No cóż, najwięcej mówi się i pisze o Beethovenie i Mozarcie. Najmniej zaś o Haydnie. A to właśnie postać Josepha Haydna unosi się nad całą twórczością kwartetową. Kompozycja zanotowana w katalogu Köchla pod numerem 465 to ostatnia z cyklu sześciu poświęconych Josephowi Haydnowi. Z obszernej dedykacji dowiadujemy się o wielkiej admiracji, jaką Mozart darzył Haydna. Poświęcając te utwory Haydnowi, Mozart napisał, że błaga, aby wybaczył mu wszelkie ich niedoskonałości, i nazywa go ojcem, przewodnikiem i najdroższym przyjacielem. Haydn był pod wielkim wrażeniem tych kompozycji kameralnych. 12 lutego 1785 roku w mieszkaniu kompozytora odbył się mały koncert dla Haydna. Kwartet z Leopoldem Mozartem (ojcem) na skrzypcach oraz Mozartem (na altówce) wykonał m.in. dzieło KV 465 (w zespole grali także baronowie – Anton i Bartholomäus Tinti). Po tym wieczorze Haydn wypowiedział do Leopolda słynne słowa: „Klnę się na Boga i na swój honor, że uważam Pańskiego syna za największego kompozytora, jakiego znam osobiście lub z imienia; ma najdoskonalszy smak i wiedzę na temat komponowania” – słowa te Leopold przytoczył w liście do Nannerl (Mozart Kammermusik, s. IX).

Kwartet „dysonansowy” (wraz z pozostałymi dedykowanymi Haydnowi) powstał w Wiedniu w latach 1782–1783, czyli w czasie, kiedy muzyka autora „Uprowadzenia z Seraju” przybierała coraz dramatyczniejsze tony. Po beztroskich klimatach muzyki plenerowej określanej mianem galant dawno nie było śladu. Analiza porównawcza kwartetów Haydna i Mozarta przerasta rzecz jasna ramy niniejszej skromnej notki, ale zauważmy, że Mozart, uważnie studiując Haydnowskie partytury, upewnił się, że kwartet musi zmierzać w stronę równorzędnego dialogu czterech muzyków, nie powinien być popisem pierwszego skrzypka z akompaniamentem pozostałych instrumentów. Ideą zatem było osiągniecie – jak to określił Goethe – dyskursu czterech inteligentnych ludzi. Poza tym w kwartecie tym dochodzą do głosu także inwencje czysto Mozartowskie – jak ów słynny wstęp „dysonansowy”. W istocie, kiedy w mieszkaniu Mozarta zagrano ów kwartet, musiało to wywołać szok. Wolny wstęp bowiem pełnił w czteroczęściowym cyklu (podobnie było w symfonii) rolę wyraźnego zaznaczenie tonacji głównej. Słuchacz miał utrwalić sobie w głowie tonację zasadniczą, aby zrozumieć ewentualne odejścia o niej w dalszych odsłonach kompozycji. Mozart mało że nic sobie z tej konwencji nie robi. Ów wstęp najeżony jest dźwiękowymi zgrzytami niczym dodekafoniczne utwory Weberna czy Berga. Do głosu dochodzi tu coś bardzo mozartowskiego – obfitość myśli muzycznych. Czyli Mozart melodysta.

Kwartet „Amerykański” Antonína Dvořáka to wespół z jego IX Symfonią (są dźwiękowe podobieństwa między tymi kompozycjami) najpopularniejsze dzieło kameralne. Dvořák stworzył tę muzykę w ekspresowym tempie, podczas wakacji w Spillvile w Iwoa. Kompozytor zrobił sobie wówczas przerwę od pełnienia obowiązków dyrektora Narodowego Konserwatorium w Nowym Jorku. W trzy dni naszkicował całość, a do skompletowania jej potrzebował zaledwie następnych trzynastu. Po wszystkim napisał: „Dzięki Bogu! Ależ jestem rad. To było szybko”. W tej kompozycji czeskiemu artyście udało się osiągnąć równowagę między tak mu właściwą lirycznością a dyscypliną formalną. I nie ulega wątpliwości, że pomógł mu w tym Papa Haydn: „Kiedy napisałem ten kwartet dla czeskiej społeczności w Spilville w 1893 roku, moim zamiarem było stworzenie czegoś, co choć raz byłoby i melodyjne, i proste zarazem, a przed moimi oczami co rusz pojawiał się drogi „Papa Haydn”, to dlatego rzecz jest tak prosta. I dobrze, że taka jest”.

Kwartet francuskiego kompozytora Camille’a Saint-Saëns’a to jedno z dwóch jego dzieł na tę obsadę instrumentalną. Lecz ponieważ kompozycja pochodzi z późnego okresu twórczości, nie słyszymy tu Camille’a Saint-Saëns’a twórcy uroczego „Łabędzia”. Muzyka zaskakuje dramatyzmem, budząc skojarzenia ze szkołą niemiecką, głównie z kameralistyką Brahmsa. Gwałtowne zmiany charakteru, sporo wirtuozerii, a wszystko przełamane rozległymi frazami pełnymi melancholii. Wprawdzie Haydnowska idea w postaci dialogu czterech inteligentnych muzyków zostaje tu zachowana, lecz ekspresja daleko wybiega poza estetykę „Papy Haydna”. Ale przecież, jak zauważył Nietsche: „Źle się wywdzięcza mistrzowi ten, kto na zawsze jego uczniem zostaje”.

------------------------------
dr Mikołaj Rykowski
Muzykolog i dyplomowany klarnecista, związany z Katedrą Teorii Muzyki na Akademii Muzycznej im. I. J. Paderewskiego w Poznaniu. Autor książki i licznych artykułów poświęconych fenomenowi Harmoniemusik – XVIII-wiecznej praktyce zespołów instrumentów dętych. Współautor scenariuszy "Speaking concerts" i autor słownych wprowadzeń do koncertów filharmonicznych w Szczecinie, Poznaniu, Bydgoszczy i Łodzi.

VIDEOS AND PHOTOS
DETAILS
Modigliani Quartet
07-03-2018 19:00
Chamber HallFilharmonia im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie
ul. Małopolska 48
70-515 Szczecin

March 2018
02MARfr, 19:00
FESTIVO 2017/2018Vivat Meyer!Symphonic concert
03MARsa, 12:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiWorkshops dla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
04MARsn, 17:00
Jerz IgorFamily concertfor children aged 6+ with guardians
04MARsn, 17:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiWorkshops dla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
06MARtu, 19:00
RUBATO 2017/2018Karolina Cicha / Bart Pałyga "Wieloma językami"Traditional concert
07MARwd, 19:00
MISTERIOSO 2017/2018Modigliani QuartetChamber Concert
08MARth, 19:00
BRILLANTE 2017/2018Krzesimir Dębski & Zagan Acoustic concert
09MARfr, 19:00
FESTIVO 2017/2018 | Filharmonia. Ostrożnie, wciąga!!!Gershwin | BernsteinSymphonic concert
10MARsa, 19:00
SOUNDLAB 2017/2018Ruby My Dear | LAB 6 : El-compressionelectronic music concert
11MARsn, 17:00
BRILLANTE 2017/2018Sklep z Ptasimi PióramiSymphonic concert
11MARsn, 17:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiWorkshops dla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
12MARmn, 09:00
DoNuta taktuje - IntegraChamber Concertdla klas I-III z udziałem muzyków Filharmonii i osób z dysfunkcjami
12MARmn, 11:00
DoNuta taktuje - IntegraChamber Concertdla klas I-III z udziałem muzyków Filharmonii i osób z dysfunkcjami
13MARtu, 09:00
DoNuta taktuje - IntegraChamber Concertdla klas I-III z udziałem muzyków Filharmonii i osób z dysfunkcjami
13MARtu, 11:00
DoNuta taktuje - IntegraChamber Concertdla klas I-III z udziałem muzyków Filharmonii i osób z dysfunkcjami
16MARfr, 19:00
SONORO 2017/2018Szymanowski | BrucknerSymphonic concert
17MARsa, 09:00
Raniutto - LegatoWorkshops dla dzieci do 2. roku życia
17MARsa, 10:30
Raniutto - PortatoWorkshops dla dzieci w wieku od 2. do 4. roku życia
17MARsa, 12:00
Raniutto - StaccatoWorkshops dla dzieci w wieku od 4. do 6. roku życia
19MARmn, 09:00
DoNuta taktuje - Na razChamber Concertdla przedszkoli
19MARmn, 10:30
DoNuta taktuje - Na razChamber Concertdla przedszkoli
19MARmn, 12:00
DoNuta taktuje - Na razChamber Concertdla przedszkoli
19MARmn, 19:00
ESPRESSIVO 2017/2018Mateusz Smoczyński QuintetJazz concert
20MARtu, 09:00
DoNuta taktuje - Na razChamber Concertdla przedszkoli
20MARtu, 10:30
DoNuta taktuje - Na razChamber Concertdla przedszkoli
20MARtu, 12:00
DoNuta taktuje - Na razChamber Concertdla przedszkoli
21MARwd, 19:00
INTERMEZZO 2017/2018Stypendyści kameralnieChamber Concert
23MARfr, 16:00
Sight-seeing the Philharmonicsight-seeing the Philharmonic
23MARfr, 19:00
SONORO 2017/2018 | Filharmonia. Ostrożnie, wciąga!!!ArmeniaSymphonic concert
24MARsa, 09:00
Raniutto - LegatoWorkshops dla dzieci do 2. roku życia
24MARsa, 10:30
Raniutto - PortatoWorkshops dla dzieci w wieku od 2. do 4. roku życia
24MARsa, 12:00
Raniutto - StaccatoWorkshops dla dzieci w wieku od 4. do 6. roku życia
27MARtu, 10:00
27MARtu, 12:00
28MARwd, 19:00
MISTERIOSO 2017/2018Młoda PolskaChamber Concert
April 2018
04APRwd, 19:00
06APRfr, 19:00
VIRTUOSO 2017/2018 | Filharmonia. Ostrożnie, wciąga!!!Rachmaninow | SzostakowiczSymphonic concert
07APRsa, 09:00
Raniutto - LegatoWorkshops dla dzieci do 2. roku życia
07APRsa, 10:30
Raniutto - PortatoWorkshops dla dzieci w wieku od 2. do 4. roku życia
07APRsa, 12:00
Raniutto - StaccatoWorkshops dla dzieci w wieku od 4. do 6. roku życia
08APRsn, 17:00
Beauty and the BeastFamily concertfor children aged 6+ with guardians
08APRsn, 17:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiWorkshops dla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
09APRmn, 09:00
DoNuta taktuje - Na dwaChamber Concertdla klas I-III
09APRmn, 10:30
DoNuta taktuje - Na dwaChamber Concertdla klas I-III
09APRmn, 12:00
DoNuta taktuje - Na dwaChamber Concertdla klas I-III
10APRtu, 09:00
DoNuta taktuje - Na dwaChamber Concertdla klas I-III
10APRtu, 10:30
DoNuta taktuje - Na dwaChamber Concertdla klas I-III
10APRtu, 12:00
DoNuta taktuje - Na dwaChamber Concertdla klas I-III
10APRtu, 19:00
RUBATO 2017/2018Kapela ze Wsi Warszawa and Mazovian virtuososTraditional concert
13APRfr, 19:00
FESTIVO 2017/2018 | Filharmonia. Ostrożnie, wciąga!!!Symphonic klezmerSymphonic concert
14APRsa, 12:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiWorkshops dla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
14APRsa, 19:00
SOUNDLAB 2017/2018Hashtag Ensamble | LAB 7 : El-witkacelectronic music concert
15APRsn, 17:00
BRILLANTE 2017/2018Artist-in-residence: ASQSymphonic concert
17APRtu, 10:00
17APRtu, 12:00
18APRwd, 19:00
INTERMEZZO 2017/2018Pomeranian Youth Big Band Chamber Concert
20APRfr, 19:00
VIRTUOSO 2017/2018Bach | Brandenburg Concertoskoncert barokowy
22APRsn, 17:00
BRILLANTE 2017/2018Paganini with a funny twistSymphonic concert
22APRsn, 17:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiWorkshops dla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
23APRmn, 19:00
ESPRESSIVO 2017/2018Aga Derlak TrioJazz concert
25APRwd, 19:00
MISTERIOSO 2017/2018Philharmonic plays chamberChamber Concert
27APRfr, 16:00
Sight-seeing the Philharmonicsight-seeing the Philharmonic
27APRfr, 19:00
SONORO 2017/2018 | Filharmonia. Ostrożnie, wciąga!!!RavelSymphonic concert
«
2018
»
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
REPERTUAR
COOKIESIn order to make it easier for you to use filharmonia.szczecin.pl, and also for statistical purposes, we use cookies. If you do not block cookies, it means that you agree to use them and store them in your device’s memory. You may manage your cookies by changing the settings of your browser.
Privacy Policy | Privacy policy | I AGREE