Architektura Muzyką Przestrzeni

Jakby nic nie mogło spaść poza słońcem

Katarzyna Krakowiak jest artystką zajmującą się rzeźbą i architekturą przy użyciu wielu mediów komunikacyjnych, przede wszystkim dźwięku. Znana jest z tego, że „do współpracy przy projektach wciąga naukowców – od ornitologów po astronomów i akustyków. – Chciałam studiować chemię. Długo byłam bliżej nauki niż sztuki. Mam przekonanie, że sztuka wymaga wiedzy, nie tylko manualnych umiejętności – mówi” (źródło: culture.pl).

W roku 2006 otrzymała dyplom w Akademii Sztuk Pięknych w Poznaniu w Pracowni Transplantacji Rzeźby pod kierunkiem Mirosława Bałki. Jest m.in. autorką głośnej instalacji “Making the walls quake as if they were dilating with the secret knowledge of great powers” prezentowanej w Pawilonie Polski na 13. Międzynarodowej Wystawie Architektury – La Biennale di Venezia Common Ground. Wystawa, której kuratorem był Michał Libera otrzymała specjalne wyróżnienie.

W holu Filharmonii w Szczecinie prezentuje autorską instalację audiowizualną, inspirowaną nową siedzibą instytucji, pt. „Jakby nic nie mogło spaść poza słońcem”.

Pięć niezwykłych sal koncertowych Europy

Robert Konieczny jest architektem oraz szefem biura KWK Promes, zaliczonego przez Magazyn "Wallpaper" do 101 najbardziej ekscytujących biur architektonicznych na świecie. Od 2012 roku jest niezależnym ekspertem Fundacji Miesa van der Rohe, jednocześnie jego prace były nominowane do nagrody im. Miesa van der Rohe aż ośmiokrotnie.

Jest m.in. laureatem prestiżowej nagrody House of the Year 2006 za projekt Domu Aatrialnego zwyciężając w konkursie portalu World Architecture News na najlepszy dom mieszkalny na świecie. W 2016 roku zaprojektowane przez niego Muzeum Narodowe – Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie znalazło się wśród 25 najlepszych przestrzeni publicznych Europy w konkursie European Prize for Urban Public Space.

Na Poziomie 4. można oglądać zbiór fotografii wydrukowanych w technice 3D zatytułowany „Pięć niezwykłych sal koncertowych Europy”.

Od kuratora

W 2015 roku budynek Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie autorstwa Estudio Barozzi Veiga uhonorowany został europejską nagrodą im. Miesa van der Rohe. Stało się to inspiracją dla dyrekcji Filharmonii do stworzenia dedykowanej architekturze wystawy.

Jak architektura wpływa na muzykę, a muzyka na architekturę? Czy nawzajem się stymulują? Czy można przełożyć architekturę na dźwięk, a dźwięk wyrazić poprzez architektoniczną formę? Aby przybliżyć się do odpowiedzi na te pytania, postanowiliśmy zbadać relacje architektury i muzyki na przykładzie pięciu niezwykłych sal koncertowych Europy, zrealizowanych w ostatnich latach: Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie (2014), Narodowego Teatru Opery i Baletu w Oslo (2008), sali koncertowej w Blaibach (2014), sali koncertowej i centrum konferencyjnego Harpa w Reykjaviku (2011) oraz sali koncertowej Casa da Musica w Porto (2005).

Te wielokrotnie nagradzane, wyjątkowe budynki poddane zostaną jednocześnie architektonicznej, jak i artystycznej interpretacji, w poszukiwaniu fenomenu ich unikalności. Krajobraz, klimat, bezpośrednie otoczenie, historia miejsca, kraj, w którym dzieło powstało, a także publiczność, ruch, osobiste doświadczenia twórców, wykonawców, użytkowników – te i wiele innych czynników wpływają nie tylko na formę, na kształt architektury, ale przede wszystkim wyraz, czy wręcz ducha obiektu – jestem bowiem głęboko przekonana, że wybitne dzieło architektury emanuje swego rodzaju aurą, wymykającą się zwykłemu ludzkiemu doświadczeniu.

Dlatego projekt ARCHITEKTURA MUZYKĄ PRZESTRZENI przebiegać będzie dwutorowo – z jednej strony w formie fotograficznej i przestrzennej dokumentacji dzieła architektury, z drugiej jako działania artystyczne zmierzające do ujawnienia jego transcendentnego fenomenu („thought forms”) i stworzenia/odkrycia wypływającego z natury miejsca, unikalnego dźwięku dla budynku. Trwałość architektury (w postaci zdjęć obiektów) zestawiona zostanie z ulotnością głosu i jego przestrzennego zobrazowania (dźwięk + obraz).

Architektoniczną analizę pięciu wybitnych sal koncertowych Europy przedstawi jeden z najbardziej znanych polskich architektów Robert Konieczny, twórca przyległego do Filharmonii w Szczecinie, zaliczanego do najlepszych przestrzeni publicznych w Europie Centrum Dialogu Przełomy; a unikalne brzmienia Filharmonii i jej transcendentny obraz ujawni artystka Katarzyna Krakowiak, wielokrotnie nagradzana za prace z dziedziny rzeźby, architektury i dźwięku. Powstałe/odkryte brzmienia, pozostaną wyłączną własnością Filharmonii i traktowane być mogą jako dźwięki zapraszające publiczność na salę koncertową, czy poprzedzające szczególne wydarzenie.

Ewa P. Porębska
kurator wystawy