Carmen | BIZET | RAVEL | Solidarni z Ukrainą

Felix Mendelssohn-Bartholdy (1809 -1847) napisał swoją znakomitą uwerturę Hebrydy, znaną także pod tytułem Grota Fingala, podczas wizyty w jaskini o tej właśnie nazwie, znajdującej się po dziś dzień na wyspie Staffa u wybrzeży Szkocji. Był rok 1829, młody, bo wówczas zaledwie dwudziestoletni kompozytor tak zachwycił się niezwykłą pieczarą, że siadł na pierwszym lepszym kamieniu i z miejsca zaczął komponować. Od samego początku utwór pomyślany był jako uwertura koncertowa, której celem było odmalowanie za pomocą dźwięków niesamowitego nastroju tego miejsca, które tak poruszyło Mendelssohna.

Dokładnie 100 lat później, w 1929 roku, Maurice Ravel (1875-1937) zaczął prace nad swoim Koncertem fortepianowym G-dur – ostatnim z jego wielkich dzieł. I tu inspiracją była podróż. W przypadku Ravela była to Ameryka Północna, w której zetknął się z muzyką Afroamerykanów, a w szczególności jazzem w najlepszym możliwym wykonaniu i to doświadczenie odcisnęło na nim trwałe piętno. Ale wprawne ucho usłyszy w tym utworze także dalekie echo melodii baskijskich. Sam zaś kompozytor otwarcie przyznawał się do czerpania z twórczości koncertowej dwóch mistrzów gatunku: Mozarta i Saint-Saënsa (II część jest inspirowana słynnym Koncertem klarnetowym pierwszego z nich). Dzieło okazało się wielkim sukcesem i dziś należy do najchętniej wykonywanych i słuchanych koncertów na fortepian i orkiestrę. W naszej złotej sali symfonicznej zagra go dla Państwa Denis Kozhukhin, zwycięzca Konkursu im. Królowej Elżbiety w Brukseli w 2010 roku. Pianista regularnie występuje na najbardziej prestiżowych scenach świata, jak chociażby Royal Albert Hall w Londynie, gdzie wraz z BBC Symphony Orchestra wykonał słynny Koncert fortepianowy nr 2 Rachmaninowa podczas festiwalu BBC Proms.

Wieczór zakończymy dwiema suitami Georgesa Bizeta (1838-1875): Carmen i Arlezjanką. Pierwsza to kompilacja fragmentów muzyki orkiestrowej ze słynnej opery, która zapewniła kompozytorowi wieczną sławę, choć niestety prawdopodobnie skróciła mu także życie. W napisanie Carmen Bizet włożył całe serce i mnóstwo pracy, dzieło jednak przerosło ówczesną publiczność i krytykę. Aż trudno uwierzyć, ale premiera jednej z najsłynniejszych oper wszech czasów okazała się całkowitą klapą, a sam Bizet zmarł trzy miesiące później na zawał serca. Miał zaledwie 37 lat.

Z kolei suita Arlezjanka powstała w oparciu o orkiestrowy materiał stworzony przez Bizeta na potrzeby sztuki Alfonsa Daudeta. Wielu muzykologów twierdzi, nie bez racji, że to najbardziej czarująca suita w dorobku francuskiego kompozytora.

Przez ten niezwykły repertuar Orkiestrę Symfoniczną Filharmonii w Szczecinie poprowadzi maestro Michał Nesterowicz – jeden z najbardziej rozchwytywanych polskich dyrygentów, stały współpracownik Sinfonieorchester Basel, mający na koncie koncerty z najlepszymi orkiestrami Europy, m.in. BBC Symphony Orchestra, Orchestra della Svizzera Italiana czy Deutsches Symphonie-Orchester Berlin.