Dominika Głowala | Posag

Czy świat wygląda tak samo, gdy patrzy się na niego przez welon albo przez całun? Oba są utkane z mgły, która kiedyś unosiła się nad tytoniowym polem i zbierała żniwa wspomnień, gorzkich i smutnych prawd. A w sercu tlą się ostatnie westchnienia i niespełnialne mrzonki. Radosny głos córki rozpala iskrę, ale ona już teraz wydaję się być niebezpieczna. W szopie przecież wszystko już wyschło, jak chrust.

Posag – przekazywany w tej historii przez matkę, dla córki. Z domu, w którym żywicielem były 2 hektary pola z tytoniem. Jest jak niewidoczne jarzmo, chociaż matka troskliwie ukrywa go w zbieranych przedmiotach. Patrząc przez denko duralexowej szklanki, można obserwować przyszłość. Nie potrzeba fusów po kawie, widać ją w brązowawych, szklano-anamorficznych wizjach wywróżonych nam przez szafy, w których matka zamyka kolejne artefakty. W kubku szafa, w szafie kolejne mebelki, a w nich kieliszki, bibeloty, pamiątki, drobiazgi, plamy po kawie i łzy.

Poliestrowa suknia ślubna i brudne firany, niby całuny przeszłości, które wkrótce mogłyby stać się welonem. Są woalem dla tego, co jest teraz, ukrywającym uczucie we wszystkich przedmiotach. Wielkie serce chowa się w pękającej, odbijającej światło skorupce z farby olejnej pokrywającej stoliczek z dziecięcego pokoju. Kto wie czy nie chowa się też w szufladzie? Znajdziesz je może w niej dopiero kiedyś, może po ślubie, który teraz odbywa się w czyichś marzeniach. W śnie zapisanym na poduszce, na którą od kilkunastu lat czeka wykrochmalona poszewka. Sen o welonie, o bukiecie tytoniu wyciągniętym z kąta starej szopy. Był tam suszony właśnie na tę okazję. Dojrzewał razem z wszystkimi tymi magicznymi przedmiotami, wiądł rytmem wybijanym przez stary, ciężki zegar. Ale, nareszcie, nadszedł czas. Wszystko zastyga, jakby czas i wilgoć pozostawiły na skarbach lepki film. Ty zastygasz dopiero przed samym ołtarzem, bo na końcu Twojego welonu stoi szafa, nie pozwalając pójść dalej. Ciężar materialności wygrywa, gdy rozrywa się suknia. Zegar trzeba nakręcić ponownie. Ślubu nie było.

Ale nawet jeśli cały posag poszedłby z dymem, wtedy ten i tak znajdzie drogę do płuc córki. I nie opuści jej aż do śmierci.

Posag
2023-2025
tekst: Piotr Michalski

---

Dominika Maria Głowala, ur. 1996 r. w Zamościu. Głównym medium, którego artystka używa, jest fotografia. Eksperymentuje również z obiektami i wideo. W swoich pracach analizuje pojęcie domowości, pochyla się nad znaczeniem pamięci i poszukuje nowych światów. Manipulując obrazem fotograficznym, tworzy przefiltrowane scenografie wykreowanych lub znalezionych miejsc. Jej projekty to sny o dobrobycie, fantazje o przeszłości, które za mglistą powłoką ujawniają konstrukcje społeczne. Łączy praktykę artystyczną z praktyką kuratorską. Jest asystentką w Pracowni Fotografii i Działań Postartystycznych na Akademii Sztuki w Szczecinie oraz kuratorką Trafostacji Sztuki w Szczecinie.

Jej prace pokazywane były m.in. w: Posag, Projekt Soon_ Spectra Art Space, Warszawa, 2025; Serce na grillu, DOMIE, Poznań, 2024; what would be if, beginen.rostock, Rostock, Niemcy, 2024; what would be if, Havnekroen, Gedser, Dania, 2024; sploty cech nieistotnych, Galeria Pani Domu, Poznań, 2024; kolorowka zine, Pora Kolektyw, Poznań, 2023; „temu zaś, kto nie ma, będzie zabrane nawet to, co ma”, Festiwal Kultura Nas Ocali, Brzeskie Centrum Kultury i Historii, Brześć Kujawski, 2023; Najlepsze Dyplomy 2022, Wielka Zbrojownia, Gdańsk, 2023; 47. Salon Zimowy, MCSW Elektrownia, Radom, 2023, Get out of your room!, HGB Leipzig, 2022; Zinzinatti, Trafostacja Sztuki w Szczecinie, 2021; Rendez – vous, Zaczarowany ogród, Warszawa, 2021; Ciuciubabka, Galeria MD_S, Wrocław, 2021; Miesiąc Fotografii w Krakowie, Sekcja Fringe, 2021; Robi się gorąco, OFFicyna Gallery, Warszawa, 2021; Metro Festival, Jadwigi 2, Szczecin, 2021; Uczta, Turnus, Park Morskie Oko, Warszawa 2021; Ala miau kota, KKN, Galeria Próżnia, Szczecin 2020; Metro, Tu.centrum, Szczecin, 2020; 3F, Obrońców Stalingradu 17, Szczecin 2019; Polobraz, Galeria Próżnia, Szczecin, 2019; Videonews, Galeria Labirynt, Lublin, 2019; Art book Fair Teheran, 2019