BILETY
scroll
17LISpt, 19:00
Młynarski | Bruckner
koncert symfoniczny
sala symfoniczna
ARTYŚCI
  • Jacek Kaspszyk - dyrygent
UTWORY
  • Emil Młynarski - Koncert skrzypcowy nr 2 D-dur op. 16
  • Anton Bruckner - Symfonia nr 9 d-moll
„Obyś żył w ciekawych czasach” – to przysłowie chińskie mogłoby być przekleństwem wielu kompozytorów, którym przyszło żyć i tworzyć w arcyciekawych epokach historycznych. Ale właściwie, jakie kłopoty mogą nastręczać tzw. ciekawe czasy? No cóż, z perspektywy publiczności, jeśli na przykład w jednym czasie i miejscu pojawi się kilku muzycznych geniuszy, można tylko przyklasnąć. Jeśli jednak spojrzeć na sprawę z perspektywy młodych, zaczynających karierę twórców, to owi geniusze mogą stanowić nie lada problem. Jak wydobyć się z cienia? Jak uciec od porównań? W jaki sposób znaleźć swoją, niezależną drogę?

Przywołajmy postać Beethovena. Otóż jego dokonania wywarły na romantyków wpływ tak przemożny, że wszelką nową twórczość siłą rzeczy odnoszono do Beethovena. Kiedy na przykład Mendelssohn skomponował II Symfonię (Lobgesang, z chórem w ostatniej części), nie mógł uciec od porównań z IX Symfonią. Schubert w swoich symfoniach długo nie mógł wyjść z cienia Mozarta i Haydna. Brahms otwarcie głosił swoje uwielbienie dla Beethovena i nie krył, że jest on dla niego punktem wyjścia (pewien gospodarz podał kiedyś Brahmsowi wino, mówiąc: „Oto Brahms wśród win z mojej piwniczki”. „Poproszę zatem o Beethovena” – miał odpowiedzieć Brahms).

Kompozytorów romantycznych możemy podzielić na tych, którzy zmagali się z cieniem Beethovena, i na tych, którzy zmagali się ze zmagającymi się z tym cieniem. W praktyce oznaczało to, że na początku XIX wieku wszystkich porównywano do Beethovena, np. Brahmsa i Mendelssohna. Potem zaś, kiedy w sprawie muzyki twórcy „Ody do radości” rozgorzał spór – niczym w erze wojen plemiennych – ukonstytuowały się dwa stronnictwa: brahmsistów i wagnerystów. Nie pora tu i miejsce, aby dokładnie referować argumenty obu stron, lecz warto zauważyć, że w takiej atmosferze próbowało tworzyć wielu nowych artystów „zmagających się ze zmagającymi się”. Jednym z tych, którym przyszło żyć w estetycznym klinczu i atmosferze przymusu opowiedzenia się, był austriacki kompozytor Anton Bruckner (1824–1896). Jednakże ów twórca, któremu propaganda nazistowska swoim przywłaszczeniem wyrządziła przynajmniej tyle samo krzywdy, co sztuce Wagnera, w swoich symfoniach zachował więcej niezależności, niż to się na ogół uznaje. W literaturze dominuje pogląd, że oto Bruckner łatwo ulegał wpływom, nie był pewien swojej wartości i że owe cechy przeszkodziły mu w wypracowaniu własnego stylu. Otóż bliższa analiza jego muzyki prowadzi do nieco innych wniosków. Owszem, był wyznawcą Wagnera – czy jednak zgadzał się z nim we wszystkim? Wagner wieszczył koniec symfonii. 

A symfonika jest fundamentem twórczości Brucknera – ogółem powstało 11 symfonii, w tym dziewiąta, niedokończona. Jeśli gdzieś pojawiają się nawiązania do twórczości autora „Pierścienia”, to dzieje się to w muzycznej tkance, na przykład trzeszczący w szwach system klasycznej harmonii dur-moll oraz pełne patosu monumentalne rozmiary części. O pewnej niezależności natomiast świadczy fakt, że symfonika Brucknera pozostała wolna od wszelkich pozamuzycznych kontekstów programowych, które były regułą w „obozie Wagnera” (np. poematy symfoniczne Liszta).

Choroba, niestety, przeszkodziła w dokończeniu IX Symfonii, dlatego przez szereg lat miast czwartej części wykonywano „Te Deum” (Bruckner dopuścił taką możliwość). Dziś dzieło, któremu kompozytor nadał podtytuł „Dem Lieben Gott” (Umiłowanemu Bogu), zazwyczaj wykonuje się w postaci trzyczęściowej.

Emil Młynarski, dyrygent, kompozytor i wirtuoz skrzypiec, to jedna z najważniejszych postaci polskiego życia muzycznego przełomu XIX i XX wieku (1870–1935). To między innymi dzięki niemu odrodziła się Filharmonia Warszawska w latach 1901–1905. Jego artystyczną drogę oświetlają wielkie figury: Leopolda Auera, nauczyciela skrzypiec, i Nikołaja Rimskiego-Korsakowa, nauczyciela instrumentacji. Twórczość Emila Młynarskiego nie jest wolna od wpływu wielkich postaci muzyki XIX-wiecznej. Trudno było wówczas uciec od estetyki Piotra Czajkowskiego czy Ryszarda Straussa. Jeśli szukać kompozycji, w której udało się zbudować Młynarskiemu najbardziej indywidualną wypowiedź, to jest to ostatnie, wielkie dzieło: II Koncert skrzypcowy (1916). W czasie premiery przyjęty został z mieszanymi uczuciami. Jednak krytyka zauważyła wówczas, że „oczywiste sympatie ku muzyce Czajkowskiego czy Straussa słyszalne w koncercie podlegają wszelako artystycznemu przetworzeniu”. Wedle muzykologa Marcina Gmysa bardziej niż ze Straussem i Czajkowskim ów koncert skrzypcowy może nasuwać skojarzenia z Brahmsowskim odpowiednikiem także w tonacji D-dur oraz z muzyką Elgara. Wykonawca utworu Jakub Jakowicz to artysta występujący w Europie od 11. roku życia, kiedy zadebiutował wykonaniem Koncertu D-dur Piotra Czajkowskiego. Dziś jest uznanym artystą, zwycięzcą wielu konkursów, kameralistą i solistą. Po ukończeniu Akademii Muzycznej w Warszawie (i uzyskaniu stopnia doktora) prowadzi klasę skrzypiec tamże.

W XX wieku praktyka zmagania się ze „zmagającymi się z cieniami kompozytorów przeszłości” ustąpiła miejsca beztroskiemu korzystaniu przez wszystkich ze wszystkiego. Zresztą dyskusję na temat muzycznych zapożyczeń czy wpływów rozstrzygnął jeden z największych rewolucjonistów XX wieku Igor Strawiński: „dobry kompozytor pożycza, bardzo dobry – po prostu kradnie”.

------------------------------
dr Mikołaj Rykowski
Muzykolog i dyplomowany klarnecista, związany z Katedrą Teorii Muzyki na Akademii Muzycznej im. I. J. Paderewskiego w Poznaniu. Autor książki i licznych artykułów poświęconych fenomenowi Harmoniemusik – XVIII-wiecznej praktyce zespołów instrumentów dętych. Współautor scenariuszy "Speaking concerts" i autor słownych wprowadzeń do koncertów filharmonicznych w Szczecinie, Poznaniu, Bydgoszczy i Łódzi.

FILMY I ZDJĘCIA
SZCZEGÓŁY
Młynarski | Bruckner
17-11-2017 19:00
sala symfonicznaFilharmonia im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie
ul. Małopolska 48
70-515 Szczecin

Listopad 2017
03LISpt, 19:00
ANIMATO 2017/2018Berlin Youth Orchestrakoncert symfoniczny
04LISsb, 09:00
Raniutto - Legatowarsztatydla dzieci do 2. roku życia
04LISsb, 10:30
Raniutto - Portatowarsztatydla dzieci w wieku od 2. do 4. roku życia
04LISsb, 12:00
Raniutto - Staccatowarsztatydla dzieci w wieku od 4. do 6. roku życia
05LISnd, 17:00
Strach ma wielkie uszy koncert rodzinnydla dzieci od 6. roku życia z opiekunami
05LISnd, 17:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiwarsztatydla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
07LISwt, 19:00
RUBATO 2017/2018Maniucha i Ksawery - Improwizacje Poleskiekoncert tradycyjny
08LISśr, 19:00
INTERMEZZO 2017/2018Hob-beats Duo | Szczecin Young Percussionkoncert kameralny
09LIScz, 19:00
SOUNDLAB 2017/2018Katarzyna Borek | LAB 2: El-pianokoncert elektroniczny
10LISpt, 19:00
SONORO 2017/2018Lutosławski | Dvořákkoncert symfoniczny
11LISsb, 17:00
MISTERIOSO 2017/2018Karol Szymanowski | Dzieła na wiolonczelę i fortepiankoncert kameralny
11LISsb, 19:00
ANIMATO 2017/2018Vivat Poloniakoncert symfoniczny
13LISpn, 09:00
DoNuta taktuje - Na razkoncert kameralnydla przedszkoli
13LISpn, 10:30
DoNuta taktuje - Na razkoncert kameralnydla przedszkoli
13LISpn, 12:00
DoNuta taktuje - Na razkoncert kameralnydla przedszkoli
14LISwt, 09:00
DoNuta taktuje - Na dwakoncert kameralnydla klas I-III
14LISwt, 10:30
DoNuta taktuje - Na dwakoncert kameralnydla klas I-III
14LISwt, 12:00
DoNuta taktuje - Na dwakoncert kameralnydla klas I-III
16LIScz, 19:00
17LISpt, 19:00
SONORO 2017/2018Młynarski | Brucknerkoncert symfoniczny
19LISnd, 17:00
BRILLANTE 2017/2018Bernard Kawka | muzyka legendy jazzukoncert symfoniczny
20LISpn, 09:00
DoNuta taktuje - W trasie koncert wyjazdowydla przedszkoli
20LISpn, 11:00
DoNuta taktuje - W trasie koncert wyjazdowydla przedszkoli
22LISśr, 19:00
MISTERIOSO 2017/2018Salonowe impresjekoncert kameralny
24LISpt, 16:00
24LISpt, 19:00
VIRTUOSO 2017/2018Brahms | Schumannkoncert symfoniczny
25LISsb, 09:00
Raniutto - Legatowarsztatydla dzieci do 2. roku życia
25LISsb, 10:30
Raniutto - Portatowarsztatydla dzieci w wieku od 2. do 4. roku życia
25LISsb, 12:00
Raniutto - Staccatowarsztatydla dzieci w wieku od 4. do 6. roku życia
25LISsb, 19:00
27LISpn, 10:00
27LISpn, 12:00
27LISpn, 19:00
ESPRESSIVO 2017/2018Tomasz Stańko Quartet koncert jazzowy
30LIScz, 09:00
DoNuta taktuje - Na razkoncert kameralnydla przedszkoli
30LIScz, 10:30
DoNuta taktuje - Na razkoncert kameralnydla przedszkoli
30LIScz, 12:00
DoNuta taktuje - Na razkoncert kameralnydla przedszkoli
Grudzień 2017
01GRUpt, 19:00
SONORO 2017/2018Mahler 7koncert symfoniczny
03GRUnd, 17:00
Sosna czy świerk koncert rodzinnydla dzieci od 6. roku życia z opiekunami
03GRUnd, 17:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiwarsztatydla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
04GRUpn, 19:00
ESPRESSIVO 2017/2018Leszek Możdżer & Baroque Holland Orchestra koncert jazzowy
05GRUwt, 19:00
RUBATO 2017/2018PIOUN - Nuty Odzyskanekoncert tradycyjny
06GRUśr, 09:00
DoNuta taktuje - Na dwakoncert kameralnydla klas I-III
06GRUśr, 10:30
DoNuta taktuje - Na dwakoncert kameralnydla klas I-III
06GRUśr, 12:00
DoNuta taktuje - Na dwakoncert kameralnydla klas I-III
07GRUcz, 19:00
INTERMEZZO 2017/2018Chopin | SMOKkoncert kameralny
08GRUpt, 19:00
VIRTUOSO 2017/2018Włoska robotakoncert symfoniczny
09GRUsb, 09:00
Raniutto - Legatowarsztatydla dzieci do 2. roku życia
09GRUsb, 10:30
Raniutto - Portatowarsztatydla dzieci w wieku od 2. do 4. roku życia
09GRUsb, 12:00
Raniutto - Staccatowarsztatydla dzieci w wieku od 4. do 6. roku życia
10GRUnd, 17:00
BRILLANTE 2017/2018Z batutą i MoCartemkoncert symfoniczny
13GRUśr, 19:00
MISTERIOSO 2017/2018Filharmonicy kameralniekoncert kameralny
14GRUcz, 09:00
DoNuta taktuje - Integrakoncert kameralnydla klas I-III z udziałem muzyków Filharmonii i osób z dysfunkcjami
14GRUcz, 10:30
DoNuta taktuje - Integrakoncert kameralnydla klas I-III z udziałem muzyków Filharmonii i osób z dysfunkcjami
15GRUpt, 16:00
15GRUpt, 19:00
FESTIVO 2017/2018Mendelssohn | Pieśń pochwalnakoncert symfoniczny
16GRUsb, 12:00
Salonik Wiolinowy, czyli dziecko pod skrzydłami filharmoniiwarsztatydla dzieci w wieku 4-6 lat, bez udziału opiekunów
18GRUpn, 10:00
18GRUpn, 12:00
20GRUśr, 19:00
PIANOFORTE 2017/2018Lilya Zilberstein i synowierecital
21GRUcz, 19:00
SOUNDLAB 2017/2018Royal String Quartet | LAB 3: El-quartetkoncert elektroniczny
27GRUśr, 16:00
28GRUcz, 16:00
28GRUcz, 19:00
Koncert świątecznykoncert symfoniczny
«
2017
»
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
REPERTUAR
COOKIESAby ułatwić Tobie korzystanie z serwisu filharmonia.szczecin.pl, a także w celach statystycznych, używamy plików cookies. Jeśli nie blokujesz tych plików, oznacza to, że zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Polityka prywatności | AKCEPTUJĘ